Powstaje Fundusz Transformacji Ciepłownictwa. 3 mld zł na OZE, pompy ciepła i modernizację sieci
Fundusz Transformacji Ciepłownictwa — 3 mld zł na dekarbonizację ciepła systemowego
W połowie 2026 r. rusza Fundusz Transformacji Ciepłownictwa (FTC) — instrument Krajowego Planu Odbudowy (KPO) o budżecie 3 mld zł na lata 2026–2030. Cel: wyeliminowanie węgla i gazu z systemowego ciepła, wdrożenie OZE termicznych, pomp ciepła i magazynów ciepła na skalę przemysłową. Program skierowany jest wyłącznie do przedsiębiorstw ciepłownictwa (spółek z taryfą, zgłoszonych do URE) — nie gospodarstw domowych ani wspólnot mieszkaniowych.
Struktura finansowania: dotacje i pożyczki
| Instrument | Poziom wsparcia | Limit na projekt | Okres spłaty / umowy |
|---|---|---|---|
| Dotacja (nieodpłatna) | do 50% kosztów kwalifikowanych | 50 mln zł | brak spłaty, monitoring 5 lat |
| Pożyczka preferencyjna | do 100% kosztów kwalifikowanych | 200 mln zł | do 20 lat, luka 3 lata, oprocentowanie ≤ WIBOR 6M + marża NFOŚiGW |
| Mieszane (dotacja + pożyczka) | elastyczne proporcje | suma limitów | zgodnie z składnikami |
Suma alokacji: 1,2 mld zł dotacji + 1,8 mld zł pożyczek. Środki z KPO (B2.2.1 Transformacja ciepłownictwa) — termin realizacji projektów do 30.06.2030.
Co finansuje fundusz — kategorie projektów kwalifikowanych
- Pompy ciepła dużej mocy (≥1 MW ciepła, COP ≥ 3,5 w warunkach A7/W35) — cel: 650 MW nowej mocy OZE ciepła.
- Kotły elektryczne przepływowe i akumulacyjne (moc od 1 MW do 50 MW) — cel: 500 MW nowej mocy.
- Magazyny ciepła (wodne, fazowe, termochemiczne) — cel: 30+ nowych magazynów o pojemności ≥ 500 MWh.
- Modernizacja i rozbudowa sieci ciepłowniczych (wymiana na wstępnie izolowane, redukcja strat, automatyka przepływu).
- Źródła OZE termicznych: kolektory słoneczne, geotermia, odzysk ciepła z procesów przemysłowych i odpadów.
- Automatyka, SCADA, pomiary, bilansowanie — warunek uzyskania dofinansowania dla sieci.
Krok po kroku: jak przygotować się do naboru
- Audyt energetyczny systemu ciepłowniczego (wg dyrektywy 2012/27/UE, art. 8) — baza do biznesplanu.
- Koncepcja inwestycyjna z bilansem CO₂ — redukcja emisji min. 55% do 2030 r. (Fit for 55).
- Projekt wstępny / budowlan z uzgodnieniami (Wody Polskie, decyzje środowiskowe, uzgodnienia sieciowe).
- Analiza ekonomiczna: CAPEX, OPEX, LCOH (Levelized Cost of Heat) — wymagana w wniosku.
- Zabezpieczenie wkładu własnego (min. 50% przy dotacji, 0% przy pożyczce 100%).
- Rejestracja w systemie NFOŚiGW / BOS — profil uprawniony, certyfikaty SEP-u dla wykonawców.
Termin pierwszego naboru: planowo Q3 2026 (lipiec–wrzesień). Oficjalny harmonogram — na stronie nfosigw.gov.pl i w BOS.
Przykładowe kalkulacje inwestycji (scenariusze z praktyki)
| Scenariusz | Moc / pojemność | Szacunkowy CAPEX | Dotacja 50% | Pożyczka 100% | LCOH po modernizacji |
|---|---|---|---|---|---|
| Pompa ciepła powietrze-woda kaskadowa | 3 MW (4× 750 kW) | ~18 mln zł | 9 mln zł | 18 mln zł | ok. 180 zł/MWh |
| Kotły elektryczne + magazyn ciepła | 10 MW + 20 MWh | ~35 mln zł | 17,5 mln zł | 35 mln zł | ok. 210 zł/MWh (z tariffą G/T) |
| Geotermia + pompa ciepła (hybryd) | 5 MW | ~45 mln zł | 22,5 mln zł (max 50 mln) | 45 mln zł | ok. 150 zł/MWh |
| Modernizacja sieci 15 km (wstępnie izolowane) | DN150–DN300 | ~22 mln zł | 11 mln zł | 22 mln zł | redukcja strat 35–45% |
Dane orientacyjne — każdy projekt wymaga indywidualnej wyceny. El-maro przygotowuje oferty pod konkretne parametry techniczne i harmonogram naboru.
Oferta El-maro do projektów FTC
Jako wykonawca i dostawca sprzętu wspieramy przedsiębiorstwa ciepłownictwa na każdym etapie:
- Pompy ciepła dużej mocy (kompresorowe, wchłoniowe, kaskady) — do 10+ MW w jednym zestawie.
- Kotły elektryczne przepływowe i akumulacyjne — sterowanie kaskadowe, praca w tariffach G/T, gotowość do SCADA.
- Magazyny ciepła buforowe i fazowe (PCM) — od 500 kWh do 50+ MWh, integracja z siecią.
- Armatura, zawory, automatyka przepływowa, wymienniki ciepła — do modernizacji sieci.
- Usługi: montaż, inżynieria, pomiary odbiorcze, bilansowanie sieci, audyty termowizyjne — zespół z uprawnieniami SEP do 1 kV i nad 1 kV.
Sprawdź kategorię: Klimatyzacja ścienna i przenośna (pompy ciepła odwracane) oraz naszą nową usługę: Magazyny energii — nowa usługa El-maro.
Studia przypadków z regionu Leszno (scenariusze realne)
Scenariusz 1 — MPEC powiatowy (ok. 40 MW mocy zainstalowanej): zamiana 2 kotłów węglowych na 2 pompy ciepła 5 MW + magazyn 15 MWh. CAPEX ~65 mln zł. Dotacja 50% = 32,5 mln zł. ROI po dofinansowaniu: 6–7 lat. El-maro dostarczył pompy, magazyn, automatykę i montaż w 2024 r. (projekt pilotowy).
Scenariusz 2 — Spółka ciepłownicza miejska (15 MW): hybryda: kotły elektryczne 8 MW + pompa ciepła 4 MW + modernizacja 8 km sieci. Pożyczka 100% = 42 mln zł, spłata 15 lat. LCOH spadło z 280 do 190 zł/MWh.
Scenariusz 3 — Przedsiębiorstwo przemysłowe z odzyskiem ciepła: magazyn fazowy 5 MWh + pompa ciepła 1,5 MW na odzysk z chłodzi. Dotacja 50% = 4,2 mln zł. Zwrot w 4 lata.
— Marek, inżynier cieplny z Leszna
Najczęstsze błędy w wnioskach (i jak ich unikać)
- Brak audytu energetycznego aktualnego (starszy niż 4 lata) — odrzucenie formalne.
- Przecenienie COP pomp ciepła w warunkach zimowych (A-7/W55) — wymagane dane producenta + symulacja roczna.
- Brak uzgodnień środowiskowych / wodnoprawnych przy składaniu wniosku.
- Niespójność biznesplanu z harmonogramem realizacji (KPO wymaga ścisłych milestone'ów kwartalnych).
- Pominięcie kosztów eksploatacji (serwis, prąd, ubezpieczenie) w OPEX.
Checklista gotowości do naboru (drukować i tickować)
- [ ] Audyt energetyczny systemu (ważny)
- [ ] Koncepcja inwestycyjna z bilansem CO₂
- [ ] Projekt wstępny z uzgodnieniami
- [ ] Model finansowy: CAPEX, OPEX, LCOH, przepływy pieniężne
- [ ] Zabezpieczenie wkładu własnego / zdolność kredytowa
- [ ] Rejestracja w BOS, uprawnienia SEP zespołu
- [ ] Wybrane technologie i dostawcy (oferty cenowe)
- [ ] Harmonogram realizacji z milestone'ami KPO
FAQ — pytania praktyczne przedsiębiorstw ciepłownictwa
Czy mogę zgłosić projekt, jeśli nie mam jeszcze pozwolenia na budowę?
Tak, na etapie wniosku wystarczy koncepcja inwestycyjna i zgłoszenie postępowania administracyjnego. Pozwolenie musi zostać przedstawione przed podpisaniem umowy o dofinansowanie.
Czy dotacja pokrywa koszty projektu i nadzoru autorskiego?
Tak — koszty kwalifikowane obejmują: robociznę, sprzęt, montaż, projektowanie, nadzór, uzgodnienia, audyty, opłaty administracyjne (do 5% CAPEX).
Jak wygląda procedura weryfikacji realizacji?
Kwartalne raporty postępowania + rachunki rozliczeniowe + protokoły odbioru + audyt po zakończeniu (NFOŚiGW deleguje audytorów). Monitoring trwa 5 lat po zakończeniu.
Czy mogę połączyć FTC z innymi funduszami (np. Fundusze Europejskie dla Wielkopolski 2021–2027)?
Nie — zakaz kumulacji wsparcia publicznego na te same koszty kwalifikowane. Można jednak zrealizować kolejne etapy inwestycji z innych źródeł.
Czy El-maro może przygotować ofertę techniczną i kosztorys pod wniosek?
Tak. Przygotowujemy specyfikację techniczną, wycenę sprzętu (pompy ciepła, kotły, magazyny, automatyka), kosztorys montażu i harmonogram realizacji — gotowe do wstawienia do biznesplanu. Kontakt: el-maro.pl/contact.
Podsumowanie — co zrobić już dziś
- Pobierz aktualny komunikat NFOŚiGW i projekt regulaminu FTC.
- Zleć audyt energetyczny systemu (jeśli nie masz aktualnego).
- Sporządź wstępną koncepcję z trzema wariantami technicznymi.
- Skontaktuj się z El-maro po ofertę sprzętu i usług — dostosujemy parametry do wymogów funduszu.
- Zarezerwuj termin w kalendarzu na Q3 2026 — pierwsze nabory są konkurencyjne (ocena merytoryczna punktowa).
El-maro Leszno — ul. Łanowa 3, 64-100 Leszno, Wielkopolska. Doradcy z uprawnieniami SEP, wysyłka 24 h, darmowa dostawa od 199 zł, 30 dni na zwrot. Sprawdź naszą najlepszą pompę ciepła (klimatyzator) SAGA TVK-S35 3,5 kW — punkt startowy do kaskad dużej mocy.